Uzmanlar, havaların ısınmasıyla kenelerin aktifleştiği ve Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) gibi ölümcül hastalıklara yol açabileceği uyarısında bulundu. Vaka sayısının artacağı belirtiliyor.
Sivas’ta Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) nedeniyle 21 yaşındaki bir gencin hayatını kaybetmesi üzerine, uzmanlar havaların ısınmasıyla birlikte kenelere karşı dikkatli olunması gerektiğini bildirdi. İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Dekan Yardımcısı Prof. Dr. İlker İnanç Balkan, sıcak havalarda yeşil alanlarda vakit geçiren vatandaşları keneler konusunda uyardı.
Prof. Dr. Balkan, kenelerin kesinlikle çıplak elle çıkarılmaması gerektiğini vurguladı. Vatandaşların açık renkli ve uzun giysiler tercih etmesi, ayrıca vücutlarını düzenli olarak kontrol etmesi gerektiğini belirtti. Bu önlemler, kene tutunmalarını erken fark etmek ve olası hastalıkların önüne geçmek için kritik önem taşıyor.
Kenelerin nisan ortasından eylül ortasına kadar aktif olduğunu belirten Prof. Dr. Balkan, toprak sıcaklığının 16-18 dereceye ulaşmasıyla hastalık bulaştırmaya başladıklarını söyledi. Türkiye’de keneler aracılığıyla Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), Lyme ve Akdeniz Benekli Ateşi gibi önemli hastalıkların yayıldığını aktardı. KKKA’nın özellikle Sivas, Çorum ve Tokat gibi illerin bulunduğu Kelkit Vadisi, Doğu Karadeniz ve Orta Anadolu hattında yoğunlaştığını ifade etti.
Kırsal alanda çalışanlar, piknik yapanlar ve tarım/hayvancılıkla uğraşanların daha dikkatli olması gerektiğini belirten Prof. Dr. Balkan, kene tutunmasını fark etmenin zor olabileceğini dile getirdi. Piknik alanlarında çim yerine örtü kullanılması, eve dönüldüğünde vücudun (özellikle diz arkası, kulak arkası, saçlı deri gibi bölgelerin) kontrol edilmesi gerektiğini söyledi. Kenenin çıplak elle değil, bir peçete yardımıyla alınması gerektiğini, eğer tutunmuşsa cımbızla baş kısmı zarar görmeden çıkarılmasının önemini vurguladı. Kene başının ciltte kalması, hastalığın bulaşma riskini artırıyor.
KKKA’da kene tutunmasından sonra belirtilerin genellikle 10 gün içinde başladığını aktaran Prof. Dr. Balkan, halsizlik, ateş, kas ve baş ağrısı, mide bulantısı gibi grip benzeri belirtilerin görülebileceğini belirtti. Bu belirtilerin erken fark edilmemesi gecikmelere yol açabiliyor. İlk 2-3 gün belirti olmayabilir, sonrasında başlayabilir. Kene tutunmasından sonraki 10 gün içinde bu belirtilerden herhangi biri ortaya çıkarsa acilen sağlık kuruluşuna başvurulması gerekiyor.
Prof. Dr. Balkan, KKKA’ya yol açan virüsün vücuda yayıldığında tüm organları etkileyebildiğini, organ yetmezliklerine ve vücut içinde kanamalara neden olabildiğini söyledi. Bu durumun çok hızlı ilerleyebildiğini ve ölümcül olabildiğini belirtti. Yıllık 500 ila bin vakanın kayıtlara geçtiğini ve bunların yüzde 3 ila 5’inin ölümle sonuçlandığını, yüzde 10-15’inin ise ağır vaka olduğunu ekledi. Eşlik eden başka hastalıkların bulunması da ölüm riskini artıran bir faktör. Virüse özgü bir antiviral tedavi bulunmadığını, aşı çalışmalarının ise devam ettiğini bildirdi.
Sıcaklıkların yeni başladığı bu dönemde vakaların artma riskinin bulunduğunu belirten Prof. Dr. Balkan, kenelerin ölümcül bir virüs bulaştırabileceğini ve bu virüsün 10 gün içinde ölüme yol açabileceğini yineledi. Çocukları ve sevdiklerini korumak için daha dikkatli olunması gerektiğini söyledi. Sağlık Bakanlığı’nın broşür ve videolarıyla bilgilendirme yapıldığını hatırlattı. Vatandaşların bağ, bahçe, tarla ve piknik alanlarından döndükten sonra vücutlarını kontrol etmeleri, aile bireylerinin birbirini kontrol etmesi önerildi. Açık renkli kıyafetlerin kenenin fark edilmesini kolaylaştıracağı belirtildi.
Kene teması durumunda hastanın gözlem altına alınması gerektiğini, tanı konulana kadar hastaların takip edildiğini belirtti. Bu aylarda (Nisan-Eylül) kene kaynaklı hastalıkların görüldüğü bölgelerde yaşayan vatandaşların daha duyarlı olması, erken tanı ve tedavi başlangıcı için hayat kurtarıcı olabilir. Kenenin bütünlüğünü koruyarak çıkarılması ve sonrasında bölgenin sabunlu suyla yıkanması gerektiğini vurguladı. Kene üzerine kimyasal madde uygulanmasının, keneyi kusturarak hastalığı daha fazla bulaştırmasına neden olabileceği için kesinlikle önerilmediğini sözlerine ekledi. Kenenin bütünlüğünü bozmadan çıkarma imkanı yoksa hiç dokunmadan sağlık kuruluşuna başvurulması büyük önem taşıyor.
Yorum Yap